پایان نامه کارشناسی ارشد با عنوان رابطه بین عدم تقارن اطلاعاتی و هزینه حقوق صاحبان سهام پایان نامه جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد در رشته حسابداری

 

 

 

 

موسسه آموزش عالی ارشاد

عنوان

رابطه بین عدم تقارن اطلاعاتی و هزینه حقوق صاحبان سهام پایان نامه جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد در رشته حسابداری

 

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                    شماره صفحه

چکیده

فصل اول:کلیات پژوهش

۱-۱- مقدمه …………………………………………………………………………………………………………………………………………………۱

۱-۲- تشریح و بیان مساله پژوهش………………………………………………………………………………………………………………..۲

۱-۳- اهمیت و ضرورت پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………۵

۱-۴- اهداف پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………۷

۱-۵- پرسش و فرضیه های پژوهش ……………………………………………………………………………………………………………۹

۱-۶- قلمرو پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………۱۱

۱-۶-۱- قلمرو موضوعی پژوهش………………………………………………………………………………………………………………۱۱

۱-۶-۲- قلمرو زمانی پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………..۱۱

۱-۶-۳- قلمرو مکانی پژوهش………………………………………………………………………………………………………………….۱۱

۱-۷- کاربرد پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………………….۱۲

۱-۸- روش گردآوری اطلاعات ……………………………………………………………………………………………………………………۱۲

۱-۹- جامعه آماری و نمونه گیری ………………………………………………………………………………………………………………۱۲

۱-۱۰- جمع آوری اطلاعات ……………………………………………………………………………………………………………………….۱۲

۱-۱۱- تعاریف واژه های کلیدی …………………………………………………………………………………………………………………۱۳

۱-۱۲- ساختار کلی تحقیق ………………………………………………………………………………………………………………………..۱۴

فصل دوم: مروری بر ادبیات و پیشینه پژوهش

۲-۱- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………….۱۶

۲-۲- اطلاعات………………………………………………………………………………………………………………………………………………۱۷

۲-۳- برابری در توزیع اطلاعات……………………………………………………………………………………………………………………۱۸

۲-۴- کارآیی اطلاعات………………………………………………………………………………………………………………………………….۲۰

۲-۵- ظهور عدم تقارن اطلاعاتی………………………………………………………………………………………………………………….۲۱

۲-۶- شکل­­گیری مفهوم عدم تقارن اطلاعاتی……………………………………………………………………………………………..۲۴

۲-۷- انواع عدم تقارن اطلاعاتی و راه های غلبه بر آنها………………………………………………………………………………۲۵

۲-۷-۱- انتخاب بد و نامناسب ………………………………………………………………………………………………………۲۵

۲-۷-۲- مخاطره اخلاقی ……………………………………………………………………………………………………………….۲۸

۲-۸- مدل­های عدم تقارن اطلاعاتی……………………………………………………………………………………………………………۲۹

۲-۹- عدم تقارن اطلاعاتی و کارآیی بازار……………………………………………………………………………………………………۳۳

۲-۱۰- پیامدهای عدم تقارن اطلاعاتی در بازار سرمایه………………………………………………………………………………۳۵

۲-۱۱- معیارهای نقد شوندگی…………………………………………………………………………………………………………………….۳۸

۲-۱۱-۱- مفهوم اختلاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش…………………………………………………………..۳۹

۲-۱۱-۲- اجزای اختلاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش…………………………………………………………….۳۹

۲-۱۲- هزینه سرمایه……………………………………………………………………………………………………………………………………۴۳

۲-۱۲-۱- مفهوم هزینه سرمایه………………………………………………………………………………………………………۴۳

۲-۱۲-۲- اهمیت هزینه سرمایه……………………………………………………………………………………………………..۴۴

۲-۱۲-۳- موارد استفاده از هزینه سرمایه……………………………………………………………………………………….۴۵

۲-۱۲-۴- مفروضات الگوی هزینه سرمایه………………………………………………………………………………………۴۶

۲-۱۲-۵- اجزای تشکیل دهنده هزینه سرمایه………………………………………………………………………………۴۸

۲-۱۲-۵-۱- هزینه اقلام خاص سرمایه…………………………………………………………………………….۴۸

۲-۱۲-۵-۲-  هزینه بدهی…………………………………………………………………………………………………۴۹

۲-۱۲-۵-۳- هزینه حقوق صاحبان سهام…………………………………………………………………………۵۱

۲-۱۳- عوامل موثر بر هزینه حقوق صاحبان سرمایه…………………………………………………………………………………..۵۳

۲-۱۴- مدل­های هزینه حقوق صاحبان سهام  …………………………………………………………………………………………..۵۴

۲-۱۴-۱- مدل قیمت گذاری دارایی های سرمایه­ای ……………………………………………………………………۵۴

۲-۱۴-۲- مدل قیمت گذاری آربیتراژ …………………………………………………………………………………………..۵۶

۲-۱۴-۳- مدل رشد سود تقسیمی (گوردون) ………………………………………………………………………………۵۷

۲-۱۴-۴- مدل ارزیابی بر مبنای اطلاعات حسابداری ………………………………………………………………….۵۹

۲-۱۵- پژوهش­های انجام شده در زمینه عدم تقارن اطلاعاتی ………………………………………………………………….۶۱

۲-۱۵-۱-پژوهش­های خارجی انجام شده در زمینه عدم تقارن اطلاعاتی ……………………………………۶۱

۲-۱۵-۲- پژوهش­های داخلی انجام شده در زمینه عدم تقارن اطلاعاتی……………………………………..۶۴

۲-۱۶- پژوهش­های انجام شده در زمینه هزینه حقوق صاحبان سهام……………………………………………………….۶۶

۲-۱۶-۱-پژوهش­های خارجی انجام شده در زمینه هزینه حقوق صاحبان سهام………………………….۶۶

۲-۱۶-۲- پژوهش­های داخلی انجام شده در زمینه هزینه حقوق صاحبان سهام ………………………..۷۰

۲-۱۷- رابطه بین عدم تقارن اطلاعاتی با هزینه حقوق صاحبان سهام……………………………………………………….۷۲

فصل سوم: روش شناسی پژوهش

۳-۱- مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۷۶

۳-۲- روش پژوهش  ……………………………………………………………………………………………………………………………………۷۸

۳-۳- تعریف عملیاتی متغیرهای پژوهش …………………………………………………………………………………………………..۸۰

۳-۴- مدل و چارچوب مفهومی پژوهش ……………………………………………………………………………………………………..۸۴

۳-۵- فرضیه های پژوهش ………………………………………………………………………………………………………………………….۸۶

۳-۶- جامعه آماری، روش نمونه گیری و حجم نمونه ………………………………………………………………………………..۸۶

۳-۶-۱- جامعه آماری ……………………………………………………………………………………………………………………۸۶

۳-۶-۲- روش نمونه­گیری ……………………………………………………………………………………………………………..۸۷

۳-۶-۳- حجم نمونه ………………………………………………………………………………………………………………………۸۸

۳-۷- ابزار جمع آوری داده های پژوهش ……………………………………………………………………………………………………۹۰

۳-۷-۱- دقت، اعتبار و پایایی ابزارپژوهش ……………………………………………………………………………………۹۰

۳-۸- روش آزمون فرضیات …………………………………………………………………………………………………………………………۹۱

۳-۸-۱- روش داده­های پانل ………………………………………………………………………………………………………….۹۲

۳-۸-۱-۱- روش اثرات ثابت …………………………………………………………………………………………….۹۳

۳-۸-۱-۲- روش اثرات تصادفی ……………………………………………………………………………………….۹۴

۳-۸-۱-۳- آزمون چاو یا F لیمر………………………………………………………………………………………………۹۴

۳-۸-۱-۴- آزمون هاسمن…………………………………………………………………………………………………۹۵

۳-۸-۲- آزمون معنی دار بودن مدل……………………………………………………………………………………………………………۹۶

فصل چهارم: تحلیل داده های پژوهش

۴-۱- مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۹۹

۴-۲- آمار توصیفی متغیرهای پژوهش ………………………………………………………………………………………………………۹۹

۴-۳- بررسی همبستگی میان متغیرهای پژوهش ……………………………………………………………………………………۱۰۲

۴-۴- تعیین میزان اعتبار الگوی­های هزینه حقوق صاحبان سهام……………………………………………………………۱۰۴

۴-۵- آزمون نرمال بودن توزیع متغیر وابسته پژوهش ……………………………………………………………………………..۱۰۴

۴-۶- نتایج حاصل از آزمون فرضیه پژوهش ……………………………………………………………………………………………..۱۰۶

۴-۷- خلاصه فصل …………………………………………………………………………………………………………………………………….۱۰۹

فصل پنجم: نتیجه گیری و پشنهادها

۵-۱- مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۱۱۱

۵-۲- نتایج پژوهش …………………………………………………………………………………………………………………………………….۱۱۱

۵-۳- پیشنهادها مبتنی بر نتایج پژوهش …………………………………………………………………………………………………..۱۱۲

۵-۴- پیشنهادها برای پژوهش­های آتی …………………………………………………………………………………………………….۱۱۳

۵-۵- محدودیت­های پژوهش …………………………………………………………………………………………………………………….۱۱۳

 

 

 

چکیده

هدف اصلی این پژوهش، بررسی رابطه بین عدم تقارن اطلاعاتی با هزینه حقوق صاحبان سهام است. نمونه­ی آماری این پژوهش شامل ۱۱۸ شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه­ی زمانی ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۱ (دوره­ی ۶ ساله) بوده است. روش پژوهش حاضر توصیفی و از نوع همبستگی است. آزمون فرضیه­ها بر مبنای رگرسیون چند متغیر و آزمون اف لیمر و هاسمن و با استفاده از داده­های پانل انجام شده است. یافته­های پژوهش حاکی از این است که عدم تقارن اطلاعاتی رابطه مستقیم و معنی­داری با هزینه حقوق صاحبان سهام شرکت دارد و با افزایش میزان عدم تقارن اطلاعاتی به هزینه حقوق صاحبان سهام شرکت نیز افزوده می شود.

 

واژه­های کلیدی

عدم تقارن اطلاعاتی، اختلاف قیمت پیشنهادی خرید و فروش، هزینه حقوق صاحبان سهام، قیمت­گذاری دارایی­های سرمایه­ای.

 

 

فصل اول :

کلیات پژوهش


۱-۱- مقدمه

امروزه بازار سرمایه یکی از ارکان اساسی رشد و توسعه اقتصادی هر کشور به شمار می رود.سرمایه گذاری از مهمترین مولفه­های تعیین کننده سرنوشت اقتصاد هر کشور است. بازار سرمایه در کنار سایر بازارها نظیر بازار پول، کار و کالا، وظیفه تخصیص بهینه سرمایه را به عهده دارد. به منظور هدایت صحیح تصمیم گیری ها در راستای تخصیص بهینه سرمایه، اطلاعات نقش اساسی در عملکرد بازار سرمایه ایفا می کند. زیرا اغلب تصمیمات از جمله تصمیمات سرمایه گذاری در حالت عدم اطمینان اتخاذ می شود(بولو، ۱۳۸۶).

هزینه سرمایه در شرکت ها به عنوان هزینه تامین منابع از سوی گروه های متفاوت است که برای انجام فعالیت های اقتصادی مورد نظر شرکت ها استفاده می شود. یکی از این گروه ها صاحبان سهام عادی شرکت هستند که هزینه منابع مالی تامین شده از سوی این گروه به عنوان هزینه حقوق صاحبان سهام در نظر گرفته می شود(کرمی و همکاران، ۱۳۹۲).

پژوهش­های متعددی اهمیت هزینه سرمایه را به عنوان عاملی مهم در تصمیمات تامین مالی و سرمایه گذاری، مورد تاکید قرار داده اند. هزینه سرمایه، میانگین موزون هزینه منابع تامین شده از محل بدهی ها و حقوق صاحبان سهام است. با توجه به اینکه در ایران نرخ هزینه تامین مالی از طریق بدهی معمولاً به صورت دستوری تعیین می شود، بنابراین در این پژوهش از میان اجزای هزینه سرمایه، فقط هزینه حقوق صاحبان سهام[۱] مد نظر قرار گرفته است(عدیلی، ۱۳۸۸).

یکی از عوامل موثر در تصمیم گیری، اطلاعات مناسب و مرتبط با موضوع تصمیم است. در صورتی که اطلاعات مورد نیاز به صورتی نامتقارن بین افراد توزیع شود، (انتقال اطلاعات به صورت نابرابر بین مردم صورت گیرد) میتواند نتایج متفاوتی را نسبت به موضوعی واحد سبب شود. بنابراین، قبل از این که خود اطلاعات برای فرد تصمیم گیرنده مهم باشد، این کیفیت توزیع اطلاعات است که به صورت دقیق مورد ارزیابی قرار گیرد. زمانی که عدم تقارن اطلاعاتی[۲] در رابطه با سهام یک شرکت افزایش یابد، ارزش ذاتی آن با ارزشی که سرمایه گذاران در بازار سرمایه برای سهام مورد نظر قایل می شوند متفاوت خواهد بود. در نتیجه، ارزش واقعی سهام شرکت ها با ارزش مورد انتظار سهامداران تفاوت خواهد داشت(دیاموندو وریچا[۳]، ۱۹۹۱).

۱-۲- تشریح و بیان مساله پژوهش

هزینه سرمایه به طور اعم و هزینه حقوق صاحبان سهام به طور اخص، از مباحث اساسی است که به دلیل کاربردهای وسیع آن در ادبیات مالی از اهمیت ویژه­ای برخودار می باشد و همواره مورد توجه اندیشمندان و  صاحب نظران این حوزه قرار گرفته است. هزینه سرمایه دارای کاربردهایی مانند معیار پذیرش طرح های سرمایه گذاری جدید، نرخ تنزیل برای محاسبه ارزش افزوده بازار و معیار ارزیابی نرخ های بازده سرمایه به کار گرفته شده است. در تمام مدل های ارزیابی اوراق بهادار، تعیین هزینه سرمایه و اجزای آن شامل هزینه حقوق صاحبان سهام ضرورتی انکار ناپذیر است و به همین دلیل، عوامل اثر گذار بر آن، همواره یکی از چالش های مهم در ادبیات مالی می باشد………