نقش اینترنت بر انزوای اجتماعی در میان دانشجویان

دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شرق

دانشکده  : علوم انسانی

گروه  : علوم ارتباطات

عنوان پایان نامه :

نقش اینترنت بر انزوای اجتماعی در میان دانشجویان

دانشگا ه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز

 

فهرست مطالب

چکیده ۱

فصل اول: کلیات پژوهش ۲

۱-۱- مقدمه ۳

۱-۲- بیان مسئله ۵

۱-۳-  اهمیت مساله ۷

۱-۴-  اهداف پژوهش ۱۰

۱-۵- سوالات تحقیق ۱۰

۱-۶- فرضیات تحقیق ۱۱

۱-۷-تعریف مفاهیم ۱۱

فصل دوم: ۲۰

۲-۱- تاریخچه تحقیق ۲۱

۲-۱- ۱-تاریخچه اینترنت ۲۱

۲-۱- ۲- تاریخچه اینترنت در جهان ۲۳

۲-۱- ۳- اینترنت در ایران ۲۴

۲-۱-۴- جمعیت اینترنتی جهان ۲۴

۲-۱- ۵- خدمات اینترنتی و ویژگی های آن ۲۶

۲-۱- ۶- اینترنت و گستره ی عمومی ۲۸

۲-۱- ۷- انواع آسیب های ناشی از اینترنت ۳۰

۲-۲-ادبیات تحقیق ۳۳

۲-۲-۱- پیشینه داخلی ۳۳

۲-۲-۲- پیشینه خارجی ۳۸

۲-۳- مبانی نظری ۴۴

۲-۳-۱- دیدگاه جامعه شناسی ۴۴

۲-۳-۱-۱- زیمل ۴۴

۲-۳-۱-۲- کنش متقابل نمادین ۴۵

۲-۳-۱-۲-۱- گافمن ۴۵

۲-۳-۱-۳-  رابرت کینگ مرتن ۴۸

۲-۳-۲- دیدگاه ارتباطی و انزوای اجتماعی ۵۱

۲-۳-۲-۱- نظریه اجتماعی ولمن ۵۱

۲-۳-۲-۲- گاله و دیگران ۵۴

۲-۳-۲-۳- نظریه های اینترنت و مخاطب محور ۵۵

۲-۳-۲-۴- نظریه کاشت ۵۵

۲-۳-۲-۵- نظریه وابستگی رسانه ای ۵۸

۲-۳-۲-۶- نظریه نیاز جویی ” استفاده و خشنودی” الیموکاتز ۵۹

۲-۳-۲-۷-نظریه دسته خرسندی دنیس مک کوئین ۶۴

۲-۳-۲-۷-۱- اثر اینترنت بر روابط اجتماعی ۶۴

۲-۳-۲-۸- نظریه مصرف ارتباط جمعی در مدل وینداهال ۶۵

۲-۳-۲-۹- آندره شایپرو ۶۸

۲-۳-۲-۱۰- هابرماس ۶۸

۲-۳-۲-۱۱-نظریه شکاف آگاهی (تیکنو، دونوهو) ۷۱

۲-۳-۲-۱۲- نظریه جامعه اطلاعاتی ۷۴

۲-۳-۲-۱۲-۱-   جامعه شبکه ای مانوئل کاستلز ۷۴

۲-۴- چارچوب نظری ۷۶

۲-۵- مدل تحقیق ۷۷

فصل سوم   ۷۸

۳-۱- روش پژوهش ۷۹

۳- ۲- جامعه آماری ۷۹

۳-۳- واحد مشاهده و سطح تحلیل ۷۹

۳-۴- حجم نمونه ۷۹

۳-۵- شیوه نمونه‌گیری ۷۹

۳-۶- ابزار گرد آوری ۸۰

۳-۷- روش های تجزیه و تحلیل داده ها ۸۰

۳-۸ – اعتبارو روایی ابزار گردآوری ۸۱

۳-۹- تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرهای پژوهش ۸۲

فصل چهارم ۸۶

۴-۱- مقدمه ۸۷

۴-۲- یافته های توصیفی ۸۷

۴-۳-یافته های استنباطی ۱۰۰

۴-۴- آزمون فرضیه ۱۰۴

۴-۴-۱- یافته های تبیینی ۱۰۵

۴-۴-۲- همبستگی پیرسون بین میزان انزوای اجتماعی و متغیرهای مستقل ۱۰۵

۴-۴-۳- رگرسیون چند متغیری به روشStepwise 106

4-4-4- تحلیل رگرسیون ۱۰۶

۴-۴-۵-تحلیل مسیر ۱۰۸

۴-۴-۷-جمع بندی نتایج فصل چهارم ۱۱۵

فصل پنجم ۱۱۷

۵-۱- مقدمه ۱۱۸

۵-۲- بحث و نتیجه گیری ۱۱۹

۵-۴- پیشنهادات ۱۲۴

 

 

 

فهرست جداول

جدول ۲-۱- خلاصه ای از نتایج تحقیق   ۳۳

جدول ۳-۱- ضریب آلفا ۸۱

جدول ۳-۲- جدول تعریف عملیاتی متغیر انزوای اجتماعی ۸۵

جدول۴-۱- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب سن ۸۷

جدول۴-۲- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب تاهل ۸۸

جدول۴-۳- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب جنس ۸۹

جدول۴-۴- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر استفاده از اینترنت ۹۰

جدول۴-۵- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر میزان دسترسی به اینترنت ۹۱

جدول۴-۶- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب نوع استفاده ۹۲

جدول۴-۷- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب رضایت ۹۳

جدول۴-۸- توزیع فراوانی ودرصدی پاسخگویان بر حسب اعتیاد به اینترنت ۹۴

جدول۴-۹- توزیع فراوانی و آماره های توصیفی انزوای اجتماعی  و ابعاد آن ۹۵

جدول۴-۱۰- بررسی نرمال بودن متغیر انزوای اجتماعی   ۹۷

جدول۴-۱۱- آزمون سیمون-  کولموگوف ۹۸

جدول۴-۱۲- توافقی میزان دسترسی و انزوای اجتماعی   ۱۰۰

جدول۴-۱۳- آزمون همبستگی کندال میزان دسترسی و انزوای اجتماعی   ۱۰۰

جدول۴-۱۴- توافقی میزان تماشای اعتیاد به اینترنت و انزوای اجتماعی   ۱۰۱

جدول۴-۱۵- آزمون همبستگی کندال اعتیاد به اینترنت و انزوای اجتماعی   ۱۰۲

جدول۴-۱۶- توافقی میزان رضایت از اینترنت و انزوای اجتماعی   ۱۰۳

جدول۴-۱۷- آزمون همبستگی کندال میزان رضایت و انزوای اجتماعی   ۱۰۳

جدول۴-۱۸- آزمون پیرسون بین میزان انزوای اجتماعی  ومتغیرهای مستقل ۱۰۵

جدول۴-۱۹- مدل رگرسیون پیش بینی شده ۱۰۷

جدول۴-۲۰- نتایج آزمون ANOVA 107

جدول۴-۲۱- ضرایب رگرسیونی مربوط به مدل های پیش بینی شده ۱۰۷

جدول۴-۲۲-  تحلیل مسیر مرحله اول ۱۰۹

جدول۴-۲۳- تحلیل مسیر مرحله دوم ۱۱۰

جدول۴-۲۴-  تحلیل مسیر مرحله سوم ۱۱۱

جدول۴-۲۵-تحلیل مسیر مرحله  چهارم ۱۱۲

جدول۴-۲۶- محاسبه ضریب تأثیر میزان دسترسی به اینترنت بر انزوای اجتماعی   ۱۱۲

جدول۴-۲۷- محاسبه ضریب تأثیر میزان استفاده از اینترنت بر انزوای اجتماعی   ۱۱۳

جدول۴-۲۸- محاسبه ضریب تأثیر  رضایت بر انزوای اجتماعی   ۱۱۳

جدول۴-۲۹- محاسبه ضریب تأثیر نوع استفاده بر انزوای اجتماعی   ۱۱۳

جدول۴-۳۰ محاسبه ضریب تأثیر اعتیاد به اینترنت بر انزوای اجتماعی   ۱۱۴

جدول۴-۳۱ – توزیع فراوانی درصد پاسخگویان به تفکیک هر یک از متغیرها ۱۱۵

 

فهرست نمودار

نمودار۴-۱- توزیع پاسخگویان بر حسب سن ۸۷

نمودار۴-۲- توزیع پاسخگویان بر حسب وضعیت تاهل ۸۹

نمودار۴-۳- توزیع پاسخگویان بر حسب وضعیت جنس ۹۰

نمودار۴-۴- توزیع پاسخگویان بر حسب ساعت استفاده از اینترنت ۹۱

نمودار۴-۵- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان دسترسی به اینترنت ۹۲

نمودار۴-۶- توزیع پاسخگویان بر حسب رضایت ۹۳

نمودار۴-۷- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان اعتیاد به اینترنت ۹۴

نمودار۴-۸- توزیع پاسخگویان بر حسب میزان انزوای اجتماعی   ۹۶

نمودار۴-۹- نمودارQ-Q 98

نمودار۴-۱۰- نمودار Box plot 99

نمودار۴-۱۱- نمودار هیستو گرام ۹۹

نمودار۴-۱۲- توافق بین میزان دسترسی به اینترنت و انزوای اجتماعی   ۱۰۱

نمودار۴-۱۳- توافق بین میزان اعتیاد به اینترنت و انزوای اجتماعی   ۱۰۲

نمودار۴-۱۴- توافق بین میزان رضایت و انزوای اجتماعی   ۱۰۴

نمودار۴-۱۵- تحلیل مسیر مرحله اول ۱۰۹

نمودار۴-۱۶- تحلیل مسیر مرحله دوم ۱۱۰

نمودار۴-۱۷- تحلیل مسیر مرحله سوم ۱۱۱

نمودار۴-۱۸- تحلیل مسیر مرحله چهارم ۱۱۲

نمودار۴-۱۹ مدل علی ۱۱۴

 

 

 

 

 

چکیده

 

استفاده از اینترنت در بین نسل جدید جامعه در حال گسترش است و بخش مهمی از زندگی افراد را تشکیل می دهد. امروزه برای خرید،جمع آوری اطلاعات،گفتگو با سایر کاربران و بسیاری از فعالیت دیگر از اینترنت استفاده می شود.آنگونکه هیچ بعدی از ابعاد زندگی افراد از این سیطره  بی نصیب نمی ماند.استفاده بیش از حد از اینترنت، انسان ها را از باور و ارتباطات اجتماعی واقعی دور می کند و با حذف تعاملات اجتماعی و تسلط بر زندگی افراد می تواند موجب احساس تنهایی و انزوا اجتماعی گردد.

این تحقیق درصدد شناسایی رابطه بین استفاده از اینترنت و انزوای اجتماعی کاربران است. این پژوهش ضمن مروری که بر فضای مفهومی موضوع دارد، از رویکردی تلفیقی که بر گرفته از تئوری های استفاده وخشنودی، استفاده و رضایتمندی و نظریه حمایت اجتماعی ولمن و مک کوئیل می باشد،برای تبیین پدیده  مذکور بهره گرفته است و با عنایت به فرضیاتی که از این تئوری ها با توجه به ویژگی های جامعه آماری مورد مطالعه اخذ کرده است به شناسایی رابطه استفاده از اینترنت و انزوای کاربران پرداخته است با کاربرد روش پیمایشی و با استفاده از فن پرسشنامه بر روی ۴۰۰ نفردانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز و از طریق نمونه گیری طبقه ای نا متناسب با سطح خطای ۰۵/۰ درصد انتخاب، اطلاعات و داده های مورد نیاز جمع آوری گردید. اطلاعات بدست آمده با استفاده از آماری استنباطی و آزمون های (رگرسیون خطی، ضریب پیرسون، …) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج حاصل از ترکیب گویه ها در خصوص انزوای اجتماعی در بین پاسخگویان حاکی از آن است که ؛ انزوای اجتماعی ۵/۲۲ درصد از کاربران درسطح پایین،۵/۶۱ درصد  متوسط و۱۶ درصد درسطح بالایی قرار دارد.

به طور کلی میزان انزوای اجتماعی دانشجویان درحد متوسط می‌باشد.مطابق یافته‌های تبینی بین متغیرهای  میزان استفاده از اینترنت (۴۸/۰r = )،نوع استفاده از اینترنت (۴۶/۰r = )، میزان رضایت از اینترنت (۴۲/۰r =  )، اعتیاد به اینترنت یا استفاده افراطی (۴۳/۰r = )، میزان دسترسی به اینترنت (۶۶/۰=r) و انزوای اجتماعی ارتباط معنی دار و مثبتی وجود دارد بر اساس ضرایب بتا  ۵۰/۰ B = متغیر میزان دسترسی به اینترنت نزدیک به نیمی(۵۰درصد) از تغییرات و نوسانات گرایش به انزوای اجتماعی را تبیین می کند.همچنین یافته های این تحقیق نشان داد که بیشتر میزان کاربری اینترنت در خصوص چت، ایمیل و جستجو در سایت ها ی علمی وتحقیق به خود اختصاص داده است. میزان استفاده از اینترنت به نوبه خود منجر به انزوای اجتماعی نمی شود بلکه استفاده افراطی از اینترنت منجر به اعتیاد و تنهایی می گردد.

واژه‌های کلیدی : انزوای اجتماعی،اینترنت،اعتیادبه اینترنت،رضایت،دسترسی